TZOB’un nisan ayı verileri, üretici ile market arasındaki fiyat makasının belirli meyve ve sebze kalemlerinde ulaştığı devasa boyutu ve tarladaki maliyetlerin raflara nasıl fahiş oranlarda yansıdığını bir kez daha gözler önüne serdi.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, nisan ayına ilişkin üretici-market fiyat farkları ile girdi maliyetlerindeki değişimleri değerlendirdi. Bayraktar, üretici ile market arasındaki fiyat farkının yüzde 393,7 ile en fazla elmada gerçekleştiğini bildirdi. Elmayı yüzde 329,9 ile havuç, yüzde 245,3 ile yeşil soğan, yüzde 245,2 ile marul ve yüzde 242,4 ile pırasa izledi.
Bayraktar, fiyat farklarına ilişkin şu bilgileri verdi:
Elma 4,9 kat, havuç 4,3 kat, yeşil soğan ve marul 3,5 kat, pırasa ise 3,4 kat fazlaya satıldı. Üreticide 18 TL 75 kuruş olan elma markette 92 TL 58 kuruşa, 11 TL olan havuç 47 TL 29 kuruşa, 17 TL 64 kuruş olan yeşil soğan 60 TL 91 kuruşa, 23 TL 20 kuruş olan marul 80 TL 8 kuruşa, 13 TL 53 kuruş olan pırasa 46 TL 33 kuruşa satıldı.
Nisan ayında markette 40 ürünün 18’inde fiyat artışı, 12’sinde fiyat düşüşü görüldü. Markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 48,7 ile yeşil soğan olurken, en fazla düşen ürün yüzde 74,3 ile patlıcan oldu. Üreticide ise 31 ürünün 10’unda fiyat artışı, 12’sinde fiyat düşüşü yaşanırken 9 üründe fiyat değişimi olmadı.
Üretici fiyatlarında en fazla artış yüzde 109,1 ile kuru soğanda gerçekleşti. Kuru soğanı yüzde 42,4 ile beyaz lahana, yüzde 31 ile patates, yüzde 25,5 ile limon ve yüzde 21 ile karnabahar takip etti. En fazla fiyat düşüşü ise yüzde 64,7 ile patlıcanda görüldü.
Bayraktar, kuru soğan ve patateste depolardaki ürün miktarının azaldığını, Çukurova’da yeni hasadın başladığını belirtti. Uzun süren yağışlar nedeniyle patates ve soğanda çürümeler yaşandığını ifade eden Bayraktar, bu durumun rekolteyi düşürdüğünü ve fiyatları artırdığını kaydetti.
Ayrıca aşırı yağışların beyaz lahana, karnabahar ve ıspanakta arzı azalttığı, bunun da fiyat artışına yol açtığı belirtildi. Limon fiyatlarının da arz düşüşü nedeniyle yükseldiği ifade edildi. Buna karşılık hava şartlarının uygun seyretmesiyle verim artışı yaşanan patlıcan, sivri biber ve salatalıkta fiyatlar geriledi. Elma ve havuçta ise talep düşüşü fiyatları aşağı çekti.
Tarımda girdi maliyetlerine ilişkin de değerlendirmede bulunan Bayraktar, şunları kaydetti: Ziraat Odalarımız aracılığıyla girdi piyasalarından aldığımız fiyat verilerine göre; Nisan ayında, Mart ayına göre amonyum sülfat gübresi yüzde 24,1, amonyum nitrat gübresi yüzde 17,6, üre gübresi yüzde 8,6, DAP gübresi yüzde 8,1, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 5,3 oranında artış gösterdi. Geçen yılın nisan ayına göre son bir yılda amonyum sülfat gübresi yüzde 104,3, amonyum nitrat gübresi yüzde 84,2, üre gübresi yüzde 76,2, 20.20.0 kompoze gübresi yüzde 58,3, DAP gübresi yüzde 56,8 oranında arttı. Nisan ayında mart ayına göre besi yemi ve süt yemi yüzde 3,5, son bir yılda besi yemi yüzde 37,7, süt yemi yüzde 34,6 oranında arttı. Elektrik fiyatları yıllık yüzde 25,1, tarım ilacı fiyatları yüzde 27,8 arttı. Nisan ayında mazot fiyatı aylık yüzde 3,1 azalırken yıllık yüzde 57,6 arttı. cumhuriyet
RSS