Yapay zeka videolarının yüzde 90’ı kadını hedef alıyor

BM raporlarına göre kadınların çevrimiçi tacizle karşılaşma olasılığı erkeklere göre 27 kat daha fazla. Uzmanlar, kadın düşmanı dijital söylemlerin cinsiyet eşitsizliğinin çevrimiçi yansıması olduğunu belirterek çevrimiçi şiddete karşı “sıfır tolerans” çağrısı yaptı.

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte kadınlara yönelik şiddet yeni biçimler kazanıyor. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) ve Birleşmiş Milletler Toplumsal Cinsiyet Eşitliği ve Kadının Güçlenmesi Birimi (UN Women) tarafından geçen yıl yayımlanan araştırmaya göre, her 2 kadından 1’i yaşamı boyunca bir tür dijital şiddete maruz kalıyor. Kadınların çevrimiçi tacizle karşılaşma olasılığı erkeklere göre 27 kat daha fazla.

Araştırmaya göre, çevrim içi yapay zeka videoların yüzde 90-95’i rızaya dayalı olmayan cinsel görüntülerden oluşuyor ve bunların yaklaşık yüzde 90’ı kadınları hedef alıyor. Ayrıca, 15-25 yaş arası genç kadınların ve kız çocuklarının yüzde 58’inin çevrimiçi tacize uğradığı, yüzde 85’inin ise birden fazla türde dijital şiddet türüne maruz kaldığı bilgiler arasında.

Küresel Eşitlik ve Kapsayıcılık Ağı başkanı, siyaset bilimci ve akademisyen Dr. Ayşe Kaşıkırık, “Kadın düşmanı dijital söylemler tesadüfi değil, cinsiyet eşitsizliğinin çevrimiçi yansımasıdır. Kadınların kamusal alandaki görünürlüğü arttıkça, özellikle siyaset, medya ve akademide aktif olan kadınlar sistematik biçimde hedef alınıyor. Bu saldırılar çoğu zaman anonim hesaplar üzerinden yürütülüyor ve ‘ifade özgürlüğü’ söylemiyle meşrulaştırılmaya çalışılıyor. Oysa aşağılayıcı, tehdit içeren ve hedef gösteren içerikler açık bir hak ihlalidir. Bu dil yalnızca bireyi değil, demokratik tartışma ortamını da zehirler. Kadınları susturmak, kamusal alanı daraltmaktır” dedi.

‘SIFIR TOLERANS’ 

Üç temel başlıkta çözümün olduğunu dile getiren Kaşıkırık, “Gençlere yalnızca teknoloji kullanımı değil, dijital etik ve hak temelli yaklaşım öğretilmeli. Mevzuatın etkin uygulanması şart. Hızlı başvuru ve içerik kaldırma mekanizmaları güçlendirilmeli, kolluk ve yargı teknoloji destekli şiddet konusunda uzmanlaşmalı. Sosyal medya şirketleri nefret söylemi ve tacize karşı daha şeffaf ve etkili denetim mekanizmaları kurmalı. Algoritmaların yayılım gücü sorumlulukla yönetilmeli” ifadelerini kullandı. 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü’ne ilişkin de çağrıda bulunan Kaşıkırık, “Eşitlik mücadelesi artık sadece meydanlarda değil, ekranlarda da veriliyor. Kadınların dijital alanda güvenli ve özgür olması temel bir haktır. 8 Mart’ta çağrımız net: Kadına yönelik şiddetin her türüne, çevrimiçi ya da çevrimdışı, sıfır tolerans. Çünkü dijital alanda eşitlik yoksa gerçek hayatta da tam eşitlikten söz edemeyiz” dedi.

Dünya Emekçi Kadınlar Günü kapsamında Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) Kadın Gazeteciler Komisyonu, yapay zekânın toplumsal etkilerinin ele alındığı bir toplantı yaptı. Toplantıda dünyada hızla yaygınlaşan yapay zekâ teknolojilerinin yarattığı yeni eşitsizlik alanları, etik ihlaller, hukuksal sorunlar ve dijital tekelleşme başlıkları tartışıldı. cumhuriyet